ناترازی انرژی؛ چالش جدید خودروسازان

 ریشه ناترازی انرژی در کشور از مدت‌ها پیش شکل گرفته اما طی این سال‌ها به خصوص سال‌جاری بیشتر خود را نشان داده است. منظور از ناترازی، از بین رفتن تعادل و تناسب بین تولید و مصرف انرژی (اینجا برق و گاز را در نظر گرفته‌ایم) است که خود را در قالب قطعی‌های مکرر به خصوص برق نشان داد. کمبود گاز نیز سبب شد دولت روزهای بسیاری را در سال‌جاری تعطیل اعلام کند. به هر حال، طی امسال ناترازی انرژی کم و بیش تاثیر منفی خود را بر تولید صنعتی کشور از جمله خودرو گذاشت و با توجه به اینکه چشم‌انداز مثبتی از اوضاع انرژی در سال آینده وجود ندارد، این چالش احتمالا در ۱۴۰۴ خود را بیشتر نشان خواهد داد. مرور روند تولید خودروسازان کشور چه در بخش دولتی، چه در بخش خصوصی، نشان می‌دهد آنها در تابستان به دلیل کمبود برق یا در راستای مدیریت مصرف، مجبور به تعطیلی یا کاهش شیفت‌های کاری خود شدند. حتی یکی از خودروسازان بخش خصوصی رسما خبر از توقف فعالیت‌های خود در مقطعی از تابستان امسال به دلیل کمبود برق داد.

سه خودروساز بزرگ کشور نیز در میانه تابستان –مرداد- کمترین تولید ماهانه را (البته با فاکتور گرفتن از فروردین که نصف آن تولید متوقف است) ثبت کردند، موضوعی که ارتباط مستقیم با ناترازی انرژی –کمبود برق- در این ماه داشت.

بنابراین اگر تا یکی، دو سال گذشته (قبل از سال ۱۴۰۳) خودروسازان برای رشد یا حتی حفظ تولید با دغدغه‌هایی جدی مانند کمبود نقدینگی ریالی و ارزی و تحریم مواجه بودند، حالا ناترازی انرژی نیز به چالش‌های آنها اضافه شده است. به گفته برخی کارشناسان و فعالان صنعت خودرو، رفع ناترازی انرژی یکی از شروط مهم رشد و حتی شاید حفظ تولید خودرو در سال آینده است. به گفته آنها، اگر این چالش همچنان برقرار باشد یا تشدید شود، نه تنها رشد تولید خودرو در سال آینده رخ نخواهد داد، تیراژ خودروسازان نسبت به امسال نزولی نیز خواهد شد.

در سال‌جاری نیز ناترازی انرژی در افت تولید خودروسازان نقش داشت، نقشی که سال آینده احتمالا پر رنگ‌تر خواهد شد. اما خودروسازان بزرگ کشور در گزارش‌های اخیر خود (منتشره در سامانه کدال) میزان مصرف انرژی شان در ۱۱ ماه امسال را اعلام کرده‌اند.

طبق آمارهای منتشره، ایران خودرو، سایپا و پارس خودرو در مجموع بالغ بر ۳۴۲‌هزار مگاوات ساعت برق مصرف کرده‌اند. در مقایسه با ۱۱ ماه مشابه پارسال، مجموع مصرف برق در این سه شرکت حدود ۲‌درصد افت کرده است.

در بخش گاز نیز این سه خودروساز روی هم رفته بیش از ۷۸ میلیون مترمکعب گاز در ۱۱ ماه امسال مصرف کرده‌اند. در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته، مصرف گاز خودروسازان بزرگ کشور بالغ بر ۱۴‌درصد بالا رفته است.

خودروسازان اما تا پایان بهمن امسال حدود ۲میلیون و ۲۲۰‌هزار مترمکعب آب مصرف کرده‌اند. نسبت به مدت مشابه پارسال، خودروسازان بزرگ کشور حدود یک‌درصد آب بیشتری مصرف کرده‌اند.