کد خبر: ۶۰۷۱۹
تاریخ انتشار: ۲۵ بهمن ۱۴۰۲
دمای منفی خودرو در دی؛

عملکرد خودرو زیر ذره بین مرکز پژوهش های مجلس

صنعت ماشین: خودروسازان و قطعه سازان کشور در دی‌ماه امسال آماری تمام‌منفی را در تولید و فروش از خود به جا گذاشته‌اند و این در شرایطی است که سیاستگذار همچنان از اصلاح قیمت (به عنوان راهکار استاندارد بهبود نقدینگی تولیدکنندگان حوزه خودرو) طفره می‌رود.
به گزارش صنعت ماشین،

 طبق آماری که مرکز پژوهش‌های ‌مجلس شورای اسلامی در قالب «پایش بخش حقیقی اقتصاد ایران در دی‌ماه» منتشر کرده، تولید و فروش خودرو و قطعات در کشور طی دی‌ماه امسال و نسبت به ماه مشابه سال گذشته کاهش یافته است. در دی‌ماه و نسبت به ماه قبل از آن هر دو شاخص تولید و فروش خودرو و قطعه افت را نشان می‌دهند. تنها جایی که خودروسازان و قطعه‌سازان آمار منفی از خود به جا نگذاشته‌اند، تولید تجمعی است. گزارش مرکز پژوهش‌های ‌مجلس می‌گوید شاخص تولید خودرو و قطعات در ۱۰ ماه امسال و نسبت به مدت مشابه سال گذشته، تقریبا ثابت بوده است. 

عملکرد خودرو زیر ذره بین مرکز پژوهش های مجلس

افت شاخص خودرو و قطعات، به‌خصوص در بخش تولید، طی دی‌ماه امسال در شرایطی است که بررسی آمار آذرماه نشان می‌دهد خودروسازان و قطعه‌سازان در آخرین ماه پاییز شرایط بهتری نسبت به ماه نخست زمستان داشته‌اند. «رشته فعالیت خودرو و قطعات» در آذر و نسبت به آبان امسال، با رشد حدودا ۱۱درصدی در تولید مواجه شده بود.  ازآنجاکه در خودروسازی ایران، افت تولید معمولا با مساله نقدینگی ارتباط مستقیم دارد، به نظر می‌رسد در دی‌ماه نیز کمبود منابع مالی اصلی‌ترین یا حداقل یکی از دلایل اصلی نزولی شدن تیراژ بوده است. همین‌جاست که ارتباط عدم اصلاح قیمت خودرو در مبدا با موضوع کاهش تولید پیوند می‌خورد.

بیش از یک دهه است که سیاستگذار قیمت دستوری را به خودروسازی کشور تحمیل کرده و با وجود کارنامه ناموفق این سیاست (چه در حوزه تولید، چه در بخش کیفیت و چه در بازار) کماکان آن را ادامه می‌دهد. در بیش از یک دهه، سیاستگذار هر زمان صلاح دانسته و معمولا بی‌توجه به رشد هزینه‌های ‌تولید، دست به اصلاح قیمت زده است. آن طور‌که خودروسازان می‌گویند، اصلاح گاه‌به‌گاه قیمت هرچند در بهبود مقطعی اوضاع نقدینگی آنها اثرگذار بوده، اما نتوانسته تولید را از زیان خارج کند. آمار و ارقام نیز گواهی می‌دهند که قیمت‌گذاری دستوری نه‌تنها کمکی به صنعت و بازار خودرو نکرده، بلکه در نزولی شدن یا حداقل عدم صعود قابل‌قبول شاخص‌های ‌کمی و کیفی و ضعف توسعه محصول نیز نقش محوری داشته است.  یکی از این آمارها، صورت‌های ‌مالی خودروسازان (ارائه‌شده به بورس) است که می‌گوید زیان انباشته دو خودروساز بزرگ کشور به ۱۷۴هزار میلیارد تومان تا پایان آذر امسال رسیده است.

خودروسازان می‌گویند دلیل اصلی این زیان هنگفت، قیمت گذاری دستوری است، زیرا قیمت‌هایی که سیاستگذار تعیین می‌کند، یا با هزینه تولید همخوانی ندارد یا در گذر زمان و به دلیل طولانی شدن پروسه اصلاح قیمت، در چرخه زیان می‌افتد. آمار دیگری که اتفاقا شرح آن در گزارش دیروز «دنیای اقتصاد» داده شد، سبقت تورم از قیمت‌های ‌دستوری است. به عبارت بهتر، قیمت فروش خودروها متناسب با هزینه واقعی تولید آنها رشد نکرده و عقب مانده است.  با وجود کارنامه ناموفق قیمت‌‌گذاری دستوری و زیان انباشته هنگفت خودروسازان، این سیاست نه‌تنها همچنان ادامه دارد، بلکه گویا سیاستگذار فعلا دست به قیمت خودرو نخواهد زد.

آخرین باری که قیمت خودرو در مبدا و با مجوز شورای رقابت افزایش یافت، اواخر فروردین امسال بود. قرار بود روند اصلاح قیمت خودرو در بازه‌های ‌زمانی سه‌ماهه یا شش‌ماهه ادامه یابد تا زیان‌دهی خودروسازان تعدیل و از رانت بازار کاسته شود. با‌این‌حال سیاستگذار با فهم نادرست از شعار امسال - مهار تورم - قیمت خودرو را با وجود رشد هزینه تولید، فریز کرده و به نظر می‌رسد حداقل تا اوایل سال آینده دست به آن نخواهد زد. در حال حاضر انتخابات مجلس شورای اسلامی در پیش است و قطعا اصلاح قیمت تا آن زمان انجام نخواهد شد. پس از آن، تا پایان سال نیز به احتمال فراوان قیمت همچنان فریز می‌ماند. این احتمال وجود دارد که سیاستگذار در فصل نخست سال آینده، دست به اصلاح قیمت خودرو بزند، اصلاحی که اگر طبق فرمول وعده‌داده‌شده - هزینه واقعی تولید به علاوه سود ۲.۵درصدی - باشد، می‌تواند تا چند وقت خودروسازان را از زیان تولید خارج کند.

شارژ انبار خودروسازان  

طبق گزارشی که مرکز پژوهش‌های ‌مجلس شورای اسلامی منتشر کرده، در دی‌ماه امسال شاخص تولید شرکت‌های ‌صنعتی بورسی نسبت به ماه مشابه سال قبل افزایش ۱.۹درصد داشته است. این در حالی است که شاخص فروش کاهش ۱.۷درصدی را تجربه کرده است. همچنین شاخص‌های ‌تولید و فروش نسبت به ماه قبل (آذرماه) رشد به‌ترتیب ۴.۵ و یک‌درصدی داشته‌اند.  در حالت کلی «رشته فعالیت خودرو و قطعات» در دی و نسبت به آذر امسال، افت ۴.۸درصدی را در شاخص تولید به خود دیده است. همچنین آمار نقطه‌‌به‌‌نقطه تولید در این رشته فعالیت صنعتی نشان از افت ۶.۴درصدی تولید در دی امسال نسبت به ماه مشابه سال گذشته دارد. این در حالی است که شاخص تولید خودرو و قطعات در ۱۰ ماه امسال و نسبت به مدت مشابه سال گذشته تنها یک‌دهم درصد افزایش را به خود می‌بیند، بنابراین به‌نوعی تقریبا ثابت بوده است. در شاخص فروش اما خودرو و قطعات آماری تمام‌منفی را از خود به جا گذاشته‌اند. طبق گزارش مرکز پژوهش‌ها، شاخص فروش خودرو و قطعات در دی‌ماه امسال نسبت به ماه قبل از آن (آذر) ۳.۱درصد افت کرده است.

این موضوع نشان از شارژ انبار خودروسازان یا کند شدن روند تخلیه انبار آنها دارد. این امکان وجود دارد که خودروسازان در دی‌ماه و با توجه به اینکه قرار بود ۱۲۰هزار دستگاه محصولشان را در حاشیه بازار بفروشند، دست به دپوی عمدی زده باشند. در دی‌ماه اتفاق مهم دیگری نیز رخ داد که می‌تواند عامل اثرگذاری بر کاهش فروش خودروسازان باشد. در اواسط دی، شورای رقابت اختیار قیمت‌گذاری خودرو را به وزارت صمت داد. ممکن است خودروسازان پس از این ماجرا نسبت به اصلاح قیمت محصولاتشان امیدوار شده و از همین رو عرضه محصولات پیش‌فروشی را به تاخیر انداخته باشند تا آنها را با قیمت‌های ‌جدید تحویل دهند.  همه اینها در حالی است که طرح فروش ۱۲۰هزار دستگاه خودرو در حاشیه بازار فعلا بایگانی شده و اصلاح قیمت نیز به احتمال فراوان در سال آینده اتفاق خواهد افتاد.  اما در بخش دیگری از آمار منتشره، مشخص شده که فروش خودرو و قطعات در دی‌ماه امسال و نسبت به ماه مشابه سال گذشته ۸.۵درصد افت کرده است. همچنین شاخص فروش تجمعی (۱۰ ماه امسال) خودرو و قطعات نسبت به مدت مشابه سال گذشته افت ۷.۴درصدی را به خود می‌بیند.

شکاف تولید فروش «خودرو» و «قطعات»

در گزارش مرکز پژوهش‌ها به آمار تولید و فروش قطعات نیز به صورت جداگانه پرداخته شده است. بر این اساس، تولید و فروش قطعات در دی‌ماه امسال و نسبت به ماه مشابه سال گذشته افت داشته است. بر این اساس، فروش قطعات در دی‌ماه امسال نسبت به ماه مشابه سال گذشته حدود ۱۱درصد افت کرده است. در بخش تولید نیز بخش قطعات با افت بیش از ۱۰درصد در دی امسال و نسبت به ماه مشابه سال گذشته مواجه شده است. این در حالی است که فروش و تولید قطعات در دی‌ماه امسال نسبت به آذر، مثبت بوده است. طبق آمار، فروش قطعات در دی‌ماه امسال نسبت به آذر حدود ۲درصد رشد کرده است. همچنین شاخص تولید در بازه زمانی موردنظر تقریبا ثابت بوده است. نکته دیگر اینجاست که رشد دی‌‌ماه تولید و فروش خودروهای سواری شکاف قابل‌توجهی با تولید و فروش قطعات در این ماه داشته است. طبق اعلام مرکز پژوهش‌ها، تولید و فروش خودروهای سواری در دی امسال و نسبت به آذر، به‌ترتیب حدود ۱۰درصد و بالای ۱۰درصد افت کرده است.

با توجه به این شکاف، چند سناریو را می‌توان در نظر گرفت. نخست اینکه ممکن است قطعه‌سازان بخشی از قطعات تولیدی خود را به جای فروش به خودروسازان، روانه بازار آزاد کرده‌ باشند. از مدت‌ها پیش گفته می‌شد که قطعه‌سازان برای جبران تبعات عدم وصول سروقت مطالباتشان از قطعه‌سازها، به سراغ بازار آزاد رفته‌اند و بخشی از قطعات خود را در این بازار و با قیمت‌های ‌بالاتر (نسبت قیمت فروش به خودروسازان) عرضه می‌کنند.بنابراین امکان دارد شکاف فروش قطعات و تولید خودرو با این موضوع در ارتباط باشد. سناریوی دیگر این است که خودروسازان بخشی از قطعات دریافتی از قطعه‌سازهای داخلی را دپو کرده و به خط تولید نبرده‌اند. این سناریو از آن جهت مطرح است که خودروسازان گاهی برای کاهش زیان و دلایلی دیگر، تولید را به‌عمد کاهشی می‌کنند.

نظر شما
15:43 - 1403/02/30
ام جی های جذاب در راه ایران؛

در مورد D7 EV و eRX5 فردا موتورز بدانید +تصاویر و مشخصات فنی

نام خبرنگار: محسن صادقی
14:32 - 1403/02/30
قوی ترین هاچ بک بازار ایران؛

نگاهی به ام جی4 تمام الکتریکی محصول وارداتی فردا موتورز +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
23:12 - 1403/02/28
جذاب، برقی، اسپرت!

نگاهی به Cyberster خودروی اسپرت ام جی در ایران +تصاویر و مشخصات

نام خبرنگار: محسن صادقی
17:25 - 1403/02/27
سدان وارداتی هوندا در ایران؛

هوندا سیتی شرکت آذر یورد سال با چه مشخصاتی می آید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
13:09 - 1403/02/15
سدانی در ابعاد متوسط خانوادگی در كلاس C؛

لونا GRE برقی محصول جدید ایران خودرو آشنا شوید +تصاویر و مشخصات

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
15:22 - 1402/12/18
ارباب حلقه ها در ایران؛

آئودی Q4 E-Tron کراس اوور برقی نادین خودرو رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
23:20 - 1402/12/13
واردات خودرو در دولت رییسی (354)

چهار محصول سوزوکی توسط راسا موتور رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:56 - 1403/03/03
سوپرتراک 2 بیشتر شبیه قطار است!

رونمایی کن ورث از کامیون فوق العاده عجیب و خاصش +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:36 - 1403/03/02
خودروی ولوو ساخت چین 28 هزار دلار!

ولوو از کراس اوور کوچک ئی اکس30 رونمایی کرد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:23 - 1403/03/02
جدیدترین خودروی هوشمند چینی؛

سدان پلاگین هیبریدی جیلی به نام 07EM-P رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
18:51 - 1403/02/31
این شاسی بلند خوش قیافه فقط 9 هزار دلار!

ماهیندرا XUV 3XO سطح 2 رانندگی خودران فراهم می کند +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
18:03 - 1403/02/31
زبان طراحی محصولات فعلی خانواده را دنبال می کند؛

آیکان باترفلای شاسی بلند ارزان قیمت جیلی در راه بازار +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
17:05 - 1403/02/31
بار دیگر تیتر رسانه های خودروئی شد؛

بریکلین ؛ خودرو عجیبی که واقعا در راه بازار است! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:27 - 1403/02/31
شاسی بلند جدید نیو با امکانات نجومی و قیمت زمینی!

اونو ال60 حاصل خلاقیت طراح سابق بنتلی رقیب تسلا مدل Y +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
21:23 - 1403/02/21
جدیدترین دو دیفرانسیل شاسی مستقل بازار ایران؛

آفرود سواری سنگین با نیسان ترا محصول جدید مانیان خودرو +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
22:54 - 1402/12/03
با 326 اسب بخار قدرت؛

تست رانندگی فونیکس تیگو 7 پرو ای پلاس در پیست آیلند +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
02:23 - 1402/12/03
تاکسی بدون پیشرانه بنزینی؛

تجربه رانندگی با KMC e-TAXI کرمان موتور در برج میلاد +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
00:03 - 1402/11/24
کراس اوور خوش استایل چینی؛

تست رانندگی لاماری ایما HEV در پیست آزادی +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
15:48 - 1402/10/28
سدان خانوادگی قدرتمند و جذاب؛

تست رانندگی آریزو 8 سدان لوکس و پرآپشن فونیکس +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
01:27 - 1402/09/08
بزرگترین و لوکس ترین شاسی بلند مدیران خودرو؛

تجربه رانندگی با اکستریم VX کراس اوور لوکس در پیست آیلند +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
00:07 - 1402/09/08
بلندقامت پویا و جسور؛

تجربه رانندگی با اکستریم TXL کراس اوور لوکس مدیران خودرو +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
19:32 - 1401/12/10
با شروع تمرین های زمستانه؛

فصل جدید فرمول یک 2023 در بحرین آغاز شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:40 - 1401/11/28
برای فصل ۲۰۲۳ فرمول یک؛

استون مارتین از خودروی AMR23 رونمایی کرد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:49 - 1401/08/23
مدل آفرود پورشه 911 داکار معرفی شد

اسپرت ترین خودروی آفرودی جهان +تصاویر جذاب

نام خبرنگار:
18:16 - 1401/08/21

خودروی فرمول E پورشه 99X جدید معرفی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
00:53 - 1403/02/30
بی‌ام‌و مخملی هوش از سر خودرو بازان پراند!

نسخه خاص و استثنایی از مدل پرچمدار XM بی ام و +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
01:21 - 1402/12/27
توسط برابوس تیونر معروف آلمانی؛

راکت 1000؛ از سریع ترین بنزهای روی کره زمین آشنا شوید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
21:49 - 1402/12/23
درباره دو رگه ایرانی آلمانی؛

پروژه مرسدس AMG SL 63 زیر دستان کیوانی +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
13:53 - 1402/11/30
شاسی بلند و سدان را فراموش کن، ون را ببین!

نسخه خاص ون فورد ترانزیت رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:32 - 1402/10/08
بنز شاسی بلند نصفه که 1.3 میلیون دلار ارزش دارد!

جی کلاس کابریولت Refined Marques خودرو رویایی و کمیاب +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
12:50 - 1402/07/26
هایلوکس جی آر اسپرت2 ؛

پیکاپ جدید تویوتا از انگلیس طلوع می کند! +تصاویر

نام خبرنگار:
19:37 - 1403/02/28
کادیلاک سایکلون ؛

خودرو 65 سال پیش که هنوز برتری فناورانه به محصولات روز دارد! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:18 - 1403/02/28
آلپینا B6 2.7 ؛

یکی از کمیاب ترین خودروهای جهان که خیلی گران هم نیست! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
20:12 - 1403/02/20
افسانه‌ جاودان دنیای خودرو؛

کوروت استینگری 1963 همچون نگینی درخشان می‌درخشد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
00:52 - 1403/02/20
استفاده پیشرانه 305 اسب بخاری کادیلاک؛

گیلورد گلادیاتور؛ "رولزرویس آمریکایی" را بشناسید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین