کد خبر: ۶۱۶۷۱
تاریخ انتشار: ۰۸ ارديبهشت ۱۴۰۳
کاهش تولید و فروش قطعات خودرو بررسی شد؛

باخت قطعه سازان به واردات

صنعت ماشین: وزارت صمت طبق روالی معمول در ابتدای هر سال برنامه تولید خودرو را اعلام می‌کند. این در شرایطی است که فعالان صنعت قطعه تاکید دارند، تولید بدون توان واقعی قطعه‌سازان به خودروساز دیکته می‌شود. آمارهای معتبر از سوی مجلس نیز از کاهش تولید و فروش قطعات خودرو در سال گذشته خبر می‌دهد.
به گزارش صنعت ماشین،

 طبق برنامه‌ریزی وزارت صنعت، معدن و تجارت، قرار است در سال جاری تولید خودرو با 15درصد رشد به بالای یک‌میلیون و 500هزار دستگاه برسد؛ این در حالی است که قطعه‌سازان می‌گویند سیاستگذار در برنامه‌ریزی تولید، توان واقعی آنها را لحاظ نمی‌کند.

باخت قطعه سازان به واردات

نمود این ادعای قطعه سازان را می‌توان به‌نوعی در گزارش اخیر مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی مشاهده کرد، گزارشی که می‌گوید در آخرین ماه سال 1402، هم تولید و هم فروش قطعه در کشور افت کرده است. وزرات صمت معمولا در اوایل هر سال برنامه تولید خودرو تا پایان آن سال را اعلام می‌کند، برنامه‌ای که در حالت طبیعی باید به واسطه نظرخواهی از خودروسازان و قطعه‌سازان و مبتنی بر واقعیات موجود و پیش‌بینی‌های دقیق از اتفاقات پیش رو، تنظیم شده باشد.با‌این‌حال، برنامه‌ریزی‌های وزارت صمت به‌خصوص در چند سال گذشته معمولا محقق نشده، به خصوص در سال گذشته که تنها 65درصد برنامه موردنظر به هدف نشست. سال گذشته در وهله نخست قرار بود دومیلیون و 100هزار دستگاه انواع خودرو در کشور به تولید برسد.

باخت قطعه سازان به واردات

با گذشت چند ماه از سال، سیاستگذار متوجه شد امکان تحقق برنامه‌ریزی موردنظر وجود ندارد، این بار آن را تعدیل کرد و به یک‌میلیون و 700هزار دستگاه رساند. با‌این‌حال در نهایت هیچ‌کدام از این دو برنامه محقق نشد و تولید خودرو حتی به یک‌میلیون و 400هزار دستگاه هم نرسید. عوامل مختلفی در عدم تحقق برنامه‌ریزی وزارت صمت نقش داشت، از جمله اینکه اصلا خود برنامه‌ها اغراق‌آمیز بودند و با واقعیات موجود و توان حقیقی قطعه‌سازان و خودروسازان همخوانی نداشتند. به عنوان مثال، سیاستگذار در حالی برنامه تولید 2.1میلیون دستگاهی و در ادامه 1.7میلیون دستگاهی را در نظر گرفت که خودروسازان با چالش بزرگی به نام کمبود نقدینگی مواجه بودند. این چالش که سرچشمه اصلی آن «قیمت‌گذاری دستوری» عنوان می‌شود، سبب شد خودروسازان نتوانند قطعات موردنیاز خود را برای تحقق برنامه تولید تامین کنند، به‌خصوص از منابع داخلی. خودروسازان ده‌ها هزار میلیارد تومان به قطعه‌سازها بدهکارند و این موضوع یکی از موانع بزرگ بر سر راه تامین قطعات خودرو در سال گذشته (و البته سال‌های قبل‌تر) بود.

طبق آخرین آماری که قطعه‌سازان اعلام کرده‌اند، طلب آنها از خودروسازها به بالای 60‌هزار میلیارد تومان رسیده است. بدهی خودروسازان به قطعه‌سازها در این سال‌ها گاهی منجر به گروکشی از سوی قطعه‌سازان بزرگ شده، به نحوی که در مقاطعی قطعه‌رسانی را عمدا متوقف کرده یا کاهش داده‌اند تا خودروسازان را مجبور به تسویه‌حساب کنند. گروکشی قطعه‌سازان معمولا در هفته‌های پایانی سال رخ داده، یعنی مقطعی که آنها برای پرداخت حقوق و سنوات و عیدی کارگرانشان نیاز فوری به شارژ نقدینگی داشته‌اند. بنابراین شاید یکی از دلایل افت فروش قطعه‌سازان در اسفند امسال، همین موضوع باشد.  قطعه‌سازان البته در تولید هم افت داشته‌اند، بنابراین کاهش فروششان حتما با نزولی شدن تیراژ نیز در ارتباط بوده است.

خود افت تولید نیز می‌تواند عمدی یا از سر ناچاری بوده باشد. عمدی از آن جهت که قطعه‌سازان تولید را پایین آورده‌اند تا خودروساز را بابت پرداخت مطالباتشان تحت فشار قرار دهند. با‌این‌حال ممکن است پایین آمدن تولید قطعات در اسفند پارسال، واقعا از سر ناچاری به دلیل کمبود منابع مالی رخ داده باشد یا حداقل این موضوع (کمبود نقدینگی) یکی از دلایل اصلی بوده است. اینجاست که اهمیت نظرخواهی از قطعه‌سازان و اعمال نظرات آنها در برنامه‌ریزی تولید، خود را نشان می‌دهد.  طبعا وقتی سیاستگذار از قطعه‌سازان به عنوان رکن اساسی تولید نظرخواهی کرده و نظران آنها را اعمال کند، احتمال تدوین یک برنامه دقیق و قابل‌اجرا در حوزه تولید خودرو بسیار بالا خواهد رفت.

حالا این پرسش مطرح است که آیا وزارت صمت برای برنامه تولید امسال نظر قطعه‌سازان (یا حتی اصلا خودروسازان) را نیز جویا شده یا مبتنی بر رویاهای خود برنامه تولید بالغ بر 1.5‌میلیون دستگاهی را چیده است؟ آیا اصلا توان واقعی خودروسازان و قطعه‌سازان با وجود چالش‌هایی مانند تحریم، کمبود نقدینگی، قیمت‌گذاری دستوری و... با برنامه‌ریزی تولید بالغ بر 1.5میلیون دستگاه همخوانی دارد؟

اسفند کاهشی قطعه سازان

اما طبق آماری که مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در قالب گزارش پایش حقیقی اقتصاد ایران در اسفند پارسال منتشر کرده، شاخص تولید و فروش خودرو و قطعات به جز یک آیتم در دیگر بخش‌ها منفی بوده است. بر این اساس، تولید خودرو و قطعات در هر سه بخش ماهانه، نقطه‌به‌نقطه و تجمیعی افت کرده است. گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس می‌گوید تولید خودرو و قطعات در اسفند پارسال نسبت به بهمن، 8.6درصد کاهش پیدا کرده است. همچنین در اسفند سال گذشته و نسبت به ماه مشابه سال 1401 تولید خودرو و قطعات کاهشی بوده است. در بخش تجمیعی (سال 1402 نسبت به 1401) هم تولید خودرو و قطعات 2درصد کم شده است.

در بخش فروش اما هرچند آمار اسفند پارسال نسبت به بهمن رشد داشته، اما اسفند 1402 نسبت به ماه مشابه 1401 افت فروش را نشان می‌دهد. بر اساس آمار منتشره، فروش خودرو و قطعات در اسفند پارسال نسبت به بهمن 4.1درصد بالا رفته است. این در حالی است که فروش در اسفند نسبت به ماه مشابه در سال 1401 افت 3.4درصدی را نشان می‌دهد. فروش در کل سال 1402 در مقایسه با 1401 نیز کاهش 7.5درصدی را نشان می‌دهد.  در بخشی دیگر از آمار مرکز پژوهش‌های مجلس، مشخص شده تولید و فروش قطعات چه در اسفند نسبت به بهمن و چه در اسفند 1402 در مقایسه با اسفند 1401 افت کرده است.  بر این اساس، تولید قطعات در اسفند نسبت به بهمن، بیش از 2درصد افت کرده است. همچنین فروش حدود هفت‌درصد کاهش را نشان می‌دهد. 

از طرفی، تولید قطعات در اسفند پارسال نسبت به ماه مشابه 1401کاهش بیش از 10درصدی را حکایت می‌کند. در بخش فروش قطعات هم افتی حدودا 14درصدی در اسفند پارسال نسبت به ماه مشابه سال 1401به ثبت رسیده است. افت تولید و فروش قطعات در اسفند پارسال در شرایطی است که طبق آمار گمرک، واردات قطعات خودرو به کشور در کل سال گذشته به بالای هشت‌میلیارد دلار رسیده است. در سال گذشته تقریبا تمام خودروسازان داخلی با رشد واردات قطعات نسبت به 1401 مواجه بوده‌اند که سرآمد آنها، خودروسازان خصوصی هستند (خودروسازانی که به دلیل ماهیت مونتاژکاری، ارتباط بسیار اندکی با قطعه‌سازان داخلی دارند).

نظر شما
15:43 - 1403/02/30
ام جی های جذاب در راه ایران؛

در مورد D7 EV و eRX5 فردا موتورز بدانید +تصاویر و مشخصات فنی

نام خبرنگار: محسن صادقی
14:32 - 1403/02/30
قوی ترین هاچ بک بازار ایران؛

نگاهی به ام جی4 تمام الکتریکی محصول وارداتی فردا موتورز +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
23:12 - 1403/02/28
جذاب، برقی، اسپرت!

نگاهی به Cyberster خودروی اسپرت ام جی در ایران +تصاویر و مشخصات

نام خبرنگار: محسن صادقی
17:25 - 1403/02/27
سدان وارداتی هوندا در ایران؛

هوندا سیتی شرکت آذر یورد سال با چه مشخصاتی می آید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
13:09 - 1403/02/15
سدانی در ابعاد متوسط خانوادگی در كلاس C؛

لونا GRE برقی محصول جدید ایران خودرو آشنا شوید +تصاویر و مشخصات

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
15:22 - 1402/12/18
ارباب حلقه ها در ایران؛

آئودی Q4 E-Tron کراس اوور برقی نادین خودرو رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
23:20 - 1402/12/13
واردات خودرو در دولت رییسی (354)

چهار محصول سوزوکی توسط راسا موتور رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:56 - 1403/03/03
سوپرتراک 2 بیشتر شبیه قطار است!

رونمایی کن ورث از کامیون فوق العاده عجیب و خاصش +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:36 - 1403/03/02
خودروی ولوو ساخت چین 28 هزار دلار!

ولوو از کراس اوور کوچک ئی اکس30 رونمایی کرد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:23 - 1403/03/02
جدیدترین خودروی هوشمند چینی؛

سدان پلاگین هیبریدی جیلی به نام 07EM-P رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
18:51 - 1403/02/31
این شاسی بلند خوش قیافه فقط 9 هزار دلار!

ماهیندرا XUV 3XO سطح 2 رانندگی خودران فراهم می کند +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
18:03 - 1403/02/31
زبان طراحی محصولات فعلی خانواده را دنبال می کند؛

آیکان باترفلای شاسی بلند ارزان قیمت جیلی در راه بازار +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
17:05 - 1403/02/31
بار دیگر تیتر رسانه های خودروئی شد؛

بریکلین ؛ خودرو عجیبی که واقعا در راه بازار است! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:27 - 1403/02/31
شاسی بلند جدید نیو با امکانات نجومی و قیمت زمینی!

اونو ال60 حاصل خلاقیت طراح سابق بنتلی رقیب تسلا مدل Y +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
21:23 - 1403/02/21
جدیدترین دو دیفرانسیل شاسی مستقل بازار ایران؛

آفرود سواری سنگین با نیسان ترا محصول جدید مانیان خودرو +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
22:54 - 1402/12/03
با 326 اسب بخار قدرت؛

تست رانندگی فونیکس تیگو 7 پرو ای پلاس در پیست آیلند +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
02:23 - 1402/12/03
تاکسی بدون پیشرانه بنزینی؛

تجربه رانندگی با KMC e-TAXI کرمان موتور در برج میلاد +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
00:03 - 1402/11/24
کراس اوور خوش استایل چینی؛

تست رانندگی لاماری ایما HEV در پیست آزادی +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
15:48 - 1402/10/28
سدان خانوادگی قدرتمند و جذاب؛

تست رانندگی آریزو 8 سدان لوکس و پرآپشن فونیکس +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
01:27 - 1402/09/08
بزرگترین و لوکس ترین شاسی بلند مدیران خودرو؛

تجربه رانندگی با اکستریم VX کراس اوور لوکس در پیست آیلند +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
00:07 - 1402/09/08
بلندقامت پویا و جسور؛

تجربه رانندگی با اکستریم TXL کراس اوور لوکس مدیران خودرو +تصاویر

نام خبرنگار: محسن صادقی
19:32 - 1401/12/10
با شروع تمرین های زمستانه؛

فصل جدید فرمول یک 2023 در بحرین آغاز شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:40 - 1401/11/28
برای فصل ۲۰۲۳ فرمول یک؛

استون مارتین از خودروی AMR23 رونمایی کرد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:49 - 1401/08/23
مدل آفرود پورشه 911 داکار معرفی شد

اسپرت ترین خودروی آفرودی جهان +تصاویر جذاب

نام خبرنگار:
18:16 - 1401/08/21

خودروی فرمول E پورشه 99X جدید معرفی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
00:53 - 1403/02/30
بی‌ام‌و مخملی هوش از سر خودرو بازان پراند!

نسخه خاص و استثنایی از مدل پرچمدار XM بی ام و +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
01:21 - 1402/12/27
توسط برابوس تیونر معروف آلمانی؛

راکت 1000؛ از سریع ترین بنزهای روی کره زمین آشنا شوید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
21:49 - 1402/12/23
درباره دو رگه ایرانی آلمانی؛

پروژه مرسدس AMG SL 63 زیر دستان کیوانی +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
13:53 - 1402/11/30
شاسی بلند و سدان را فراموش کن، ون را ببین!

نسخه خاص ون فورد ترانزیت رونمایی شد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
16:32 - 1402/10/08
بنز شاسی بلند نصفه که 1.3 میلیون دلار ارزش دارد!

جی کلاس کابریولت Refined Marques خودرو رویایی و کمیاب +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
12:50 - 1402/07/26
هایلوکس جی آر اسپرت2 ؛

پیکاپ جدید تویوتا از انگلیس طلوع می کند! +تصاویر

نام خبرنگار:
19:37 - 1403/02/28
کادیلاک سایکلون ؛

خودرو 65 سال پیش که هنوز برتری فناورانه به محصولات روز دارد! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
19:18 - 1403/02/28
آلپینا B6 2.7 ؛

یکی از کمیاب ترین خودروهای جهان که خیلی گران هم نیست! +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
20:12 - 1403/02/20
افسانه‌ جاودان دنیای خودرو؛

کوروت استینگری 1963 همچون نگینی درخشان می‌درخشد +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین
00:52 - 1403/02/20
استفاده پیشرانه 305 اسب بخاری کادیلاک؛

گیلورد گلادیاتور؛ "رولزرویس آمریکایی" را بشناسید +تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه صنعت ماشین